کشاورزی یعنی مدیریت هزینه‌ها برای رسیدن به بالاترین بهره‌وری. وقتی وارد فروشگاه لوازم کشاورزی می‌شوید یا سایت‌های فروش کود را بالا و پایین می‌کنید، با انبوهی از اعداد و درصدها روبرو می‌شوید: هیومیک اسید ۹۵٪، ۸۰٪، ۶۵٪ و حتی مایع ۱۲٪. اولین سوالی که ذهنتان را درگیر می‌کند این است: “آیا عدد بالاتر لزوماً به معنای کیفیت بهتر است؟” و بلافاصله پس از آن: “آیا پرداخت هزینه بیشتر برای درصد بالاتر، توجیه اقتصادی دارد؟”

پاسخ به این سوالات، مرز باریک بین یک سرمایه‌گذاری پرسود و هدر دادن بودجه سالانه باغ یا مزرعه‌تان است. تفاوت هیومیک اسید ۹۵٪ با ۶۵٪ چیزی فراتر از یک تفریق ریاضی ساده است؛ این تفاوت به ماهیت شیمیایی، روش فرآوری، نوع خاک شما و حتی سیستم آبیاری‌تان برمی‌گردد. در این مقاله تخصصی، قرار است کلاه بازاریابی را برداریم و با عینک مهندسی و آنالیز دقیق، این دو محصول را زیر تیغ جراحی ببریم تا یک‌بار برای همیشه بدانید کدام گزینه برای شرایط شما “طلا” و کدام یک “خرج اضافی” است.

۱. ماهیت و تعریف علمی هیومات پتاسیم (Potassium Humate):

این نام علمی نمکِ پتاسیمِ اسید هیومیک است. اسید هیومیک به تنهایی در آب حل نمی‌شود؛ بنابراین آن را با هیدروکسید پتاسیم واکنش می‌دهند تا به “هیومات پتاسیم” تبدیل شود که کاملاً در آب محلول است.

هیومیک ۹۵

این عدد معمولاً نشان‌دهنده درصد خلوص یا میزان ترکیبات هیومیکی (اسید هیومیک + اسید فولیک) در محصول است. یعنی در واقع شما با یک “هیومات پتاسیم با خلوص ۹۵ درصد” طرف هستید.

۲. حلالیت در آب

هر دو محصول (اگر با کیفیت باشند) باید ۱۰۰ درصد در آب محلول باشند. اگر محصولی فقط نام “اسید هیومیک” داشته باشد و پودری باشد، ممکن است در آب حل نشود (بسته به فرآیند تولید). اما هیومات پتاسیم و هیومیک ۹۵ به دلیل وجود بنیان پتاسیم، به راحتی در سیستم‌های آبیاری استفاده می‌شوند.

۴. کدام یک بهتر است؟

واقعیت این است که “هیومیک ۹۵” یک استاندارد بالا برای هیومات پتاسیم محسوب می‌شود. اگر به دنبال اصلاح ساختمان خاک در مقیاس بزرگ هستید، هیومات پتاسیم‌های معمولی (با درصد پایین‌تر و قیمت مناسب‌تر) اقتصادی‌تر هستند.

اگر گیاه شما دچار تنش شده، یا قصد دارید از طریق سیستم آبیاری قطره‌ای دقیق استفاده کنید، هیومیک ۹۵ به دلیل خلوص بالاتر و ذرات ریزتر (مش بالاتر)، انتخاب برتری است. یک نکته حرفه‌ای: همیشه به “باقی‌مانده” یا رسوب کود دقت کنید. هیومیک ۹۵ واقعی نباید هیچ رسوبی در مخزن کود شما باقی بگذارد.

نکته‌ای که بسیاری از کشاورزان نمی‌دانند، روش اندازه‌گیری آزمایشگاهی است. در روش‌های قدیمی (Colorimetric)، بسیاری از ترکیبات غیر هیومیکی هم به عنوان هیومیک خوانده می‌شدند و اعداد به راحتی به ۹۵٪ می‌رسیدند. اما در روش‌های استاندارد جدید جهانی (مثل روش ایزو یا لامار)، همان کود ۹۵٪ ممکن است عدد ۶۰٪ هیومیک فعال و ۱۰٪ فولویک اسید را نشان دهد. پس اگر روی بسته ۶۵٪ دیدید که با روش استاندارد LAMAR/ISO تست شده، ممکن است از نظر “ماده موثره واقعی” با یک کود ۹۵٪ که با روش‌های قدیمی تست شده، برابری کند! همیشه به روش آنالیز دقت کنید.

هیومات پتاسیم؛ معجزه ۹۵ درصدی

وقتی از تفاوت هیومیک اسید ۹۵٪ با ۶۵٪ صحبت می‌کنیم، نباید فراموش کنیم که هیومیک ۹۵٪ معمولاً حاوی ۱۰ تا ۱۲ درصد پتاسیم محلول است. این یعنی با یک تیر دو نشان می‌زنید: هم اصلاح‌کننده خاک می‌دهید و هم کودی که برای درشت شدن میوه و مقاومت گیاه در برابر تنش‌ها ضروری است. درصدهای پایین‌تر (۶۵٪ خام) معمولاً فاقد پتاسیم قابل جذب هستند.